Những cây cầu không chỉ là thành phần then chốt trong giao thông mà còn phản ánh niềm đam mê về kiến trúc, thể hiện năng lực chế tạo và là những công trình đẹp mắt mang tính thẩm mỹ và gợi cảm cao.

Cầu Menai do Thomas Telford xây dựng năm 1826 là một trong những điển hình về tinh hoa của ngành xây dựng cầu đường. Nối liền đảo Anglesey và Wales, đây được xem là cây cầu treo hiện đại đầu tiên của thế giới. Một công trình xây dựng khác của Telford, Cầu Galton ở Smethwick ngay tại ngoại vi Birmingham. Khi  được xây dựng vào năm 1829, đây là cây cầu dài nhất thế giới.

Vương quốc Anh vốn giàu truyền thống về việc xây dựng cầu. Vào thời hoàng kim trong suốt thế kỷ 19 và đầu 20, những cây cầu còn đưa những đoàn tàu hỏa chở nguyên liệu thô phục vụ cuộc cách mạng công nghiệp băng qua hẻm núi, kênh đào và thung lũng . Công nghệ xây dựng cầu của Vương quốc Anh khiến cho thế giới phải vị nể và ngày nay, lịch sử cầu đường của Vương quốc Anh là một trong những thành tựu lớn nhất của đất nước này.

Ngoài ý nghĩa to lớn về mặt lịch sử, những cây cầu trước đây và hiện nay còn là những công trình ấn tượng và được yêu thích nhất ở Vương quốc Anh. Nhiều cây cầu lâu năm được đưa vào danh sách công trình cần bảo tồn còn những cây cầu mới hơn là những công trình đoạt giải thưởng và thu hút sự chú ý của quốc tế.

Một trong những cây cầu nổi tiếng nhất ở Vương quốc Anh là Cầu Sắt bắc qua sông Severn tại Coalbrookdale. Đây là một trong những cây cầu bọc sắt đầu tiên trên thế giới, được xây dựng vào năm 1779. Việc xây dựng cây cầu này tạo một tiền lệ cho những cây cầu tiếp theo. Cầu này không chỉ có ý nghĩa công nghiệp quan trọng mà còn vô cùng hấp dẫn về hình thức, thu hút sự chú ý của các nghệ sỹ. Vì thế, nó có một ý nghĩa rất lớn đối với nền kinh tế, xã hội địa phương, công tác thiết kế cầu và việc sử dụng sắt bọc trong tất cả các loại công trình.

Với nhịp cầu khổng lồ có bề ngang 521 mét, Cầu Forth Railway dài 2,5 km của Scotland được xem là một trong những thành tựu vĩ đại của nền văn minh hiện đại. Cây cầu thép chính đầu tiên của thế giới được chính thức hoàn tất vào ngày 4 tháng 3 năm 1890 khi Thái tử Edwards xứ Wales đóng cây vít “vàng” vào thân cầu. Nằm cách Edinburgh 9 dặm (14 km) về phía tây; công trình ngạo nghễ này là di sản được bảo tồn lớn nhất của Scotland. Đây là tuyến giao thông huyết mạch trong hệ thống đường sắt bờ biển phía đông thuộc hệ thống đường sắt quốc gia, nó có thể vận chuyển 180 -200 chuyến tàu mỗi ngày.

Cây cầu treo Clifton nổi tiếng về vẻ đẹp khiến cho người ta bật thốt lên “Họ đã làm điều đó như thế nào?”. Bắc qua khe thung lũng Avon xinh đẹp, công trình số 1 này đã thu hút du khách từ khắp nơi trên thế giới trong 150 năm qua. Sau nhiều cuộc thi được tổ chức để quyết định chọn người thi công cầu, Isambard Kingdom Brunel 24 tuổi – có lẽ là kỹ sư nổi tiếng nhất Vương quốc Anh - được chọn làm Kỹ sư trưởng của dự án. Mặc dù Brunel không bao giờ kịp nhìn thấy cây cầu - công trình quan trọng đầu tiên của anh hoàn thành - nhưng di sản của anh mãi mãi sống với cây cầu diễm lệ này. Vẻ hoành tráng và lộng lẫy của cầu thể hiện thành tựu kỹ thuật của việc xây nó. Được thiết kế dành cho những phương tiện giao thông vận tải nhẹ do ngựa kéo, cây cầu đáp ứng nhu cầu giao thông đi lại của những người công tác trong thành phố ở thế kỷ 21 và mỗi ngày có thể tải từ 11.000 – 12.000 xe cộ các loại.

Một trong những điều thú vị nhất của ngành xây dựng cầu đường ở Vương quốc Anh là những dự án gần đây lại rất hài hòa với quá khứ lẫy lừng. Điều đó chứng tỏ rằng ngành thiết kế và xây dựng cầu ở Vương quốc Anh hiện phát triển mạnh hơn bao giờ hết.

Cầu Thiên niên kỷ Gateshead ở miền đông bắc nước Anh sử dụng cơ chế mở nghiêng đầu tiên của thế giới, xoay trên những trục ở cả hai bên bờ sông để tạo một vòm cung đẹp ngoạn mục, giống như khi một con mắt khổng lồ mở ra và khép lại. Nặng khoảng hơn 850 tấn, cây cầu này hoạt động được nhờ 8 động cơ điện tổng cộng 440 kilowatt. Tuy nhiên, thiết kế này sử dụng năng lượng rất hiệu quả nên chỉ tốn 3,6 bảng Anh phí tiền điện cho mỗi lần mở.

Cây cầu Vòm cung Hulme (Hulme Arch Bridge), một cầu đường bộ được giải thưởng của RIBA do nhóm kiến trúc sư Chris Wilkinson thiết kế và Ove Arup & Partners thi công, được hoàn thành vào năm 1990. Cầu vòm cung Hulme là một trong những cầu mới đầu tiên thời kỳ hiện đại của Manchester, được tạo ra để bắc qua con đường huyết mạch Princess Road/Princess Parkway đông đúc, phía nam trung tâm thành phố. Cầu này chỉ có một nhịp vòm cung duy nhất cao 30 mét so với đường xe chạy và có đường chéo dài 50 mét.

Rộng 320 mét, Cầu Thiên niên kỷ ở London là một cầu treo rất nông dành cho người đi bộ, cho phép nhìn toàn cảnh London. Được thiết kế và xây dựng bởi hãng kiến trúc hàng đầu Vương quốc Anh là Foster và Partners, và Arup, cây cầu nối liền thành phố London và Nhà thờ St.Paul trên bờ phía bắc của sông Thames với Nhà hát Globe và Tate Modern ở bờ phía nam. Vào ban ngày, cây cầu trông như một dải ruy băng mảnh bằng thép và nhôm. Về đêm, quả thật cây cầu rất giống như tên gọi khác của nó là Lưỡi Ánh Sáng.

Mặc dù Vương quốc Anh là nơi các kiến trúc sư và kỹ sư Vương quốc Anh thực hiện hầu hết các dự án quy mô, đây cũng không phải là nơi duy nhất họ thể hiện tài năng của mình.

Cây cầu hình cánh cung bằng thép lớn nhất thế giới, Cầu Cảng Sydney (Sydney Harbour Bridge), do một công ty của Anh, Dorman Long của Middlesborough xây. Việc thi công bắt đầu vào năm 1924, ròng rã 8 năm với 1.400 công nhân và tốn 4,2 triệu bảng Anh. 6 triệu bù loong đã được đóng bằng tay và 53.000 tấn thép được sử dụng cho công trình này. Hiện nay, cây cầu này có 8 làn xe và 2 đường tàu hỏa. Thú vị hơn, Cầu Tyne ở Newcastle là một hình ảnh thu nhỏ của Cầu Cảng Sydney với chiều dài 397 mét, nhịp chính dài 161 mét. Tuy nhiên, cũng có nhiều tranh luận xoay quanh việc cây cầu nào là hình mẫu của cây còn lại. Foster và Partners cũng giúp thiết kế Cầu Millau Viaduct ở miền nam nước Pháp, một cây cầu kết nối đường cao tốc mô tô từ Paris đến Barcelona tại nơi bị sông River Tarn làm gián đoạn, sông này chảy qua một thung lũng rộng giữa hai bình nguyên. Mỗi nhịp cầu rộng 350 mét và các cột cầu có chiều cao từ 75 mét đến 235 mét – cao hơn tháp Eiffel.

Một công ty kiến trúc khác của Anh, Wilkinson Eyre, tham gia vào nhiều dự án xây cầu quốc tế như Cầu Ijburg, tạo thành một phần quan trọng của hệ thống giao thông dành cho người đi xe đạp nối kết vùng đất mới khai khẩn Ijburg với thành phố Amsterdam láng giềng. Cây cầu này bắc qua Kênh đào Rhine của Amsterdam theo hướng cặp theo lộ trình dành cho người đi xe đạp, trong khuôn khổ giới hạn của địa hình.

Công ty Arup, được thành lập ở London năm 1946 bởi kỹ sư tư vấn gốc Newcastle Ove Arup, cũng tham gia vào rất nhiều dự án trên khắp thế giới. Những dự án này bao gồm cây cầu bộ hành của trường Đại học Columbus State ở Mỹ. Cấu trúc của cầu này tạo thành một đường vòng cung theo hướng thẳng đứng và nằm ngang; Cầu Stonecutters dài 1.600 mét (tương đương 5.250 bộ), một phần của kế hoạch Hồng Kông nhằm phát triển cơ sở hạ tầng cho thiên niên kỷ mới. Một công trình khác là đường cao tốc Edime-Kinali ở Thổ Nhĩ Kỳ. Arup cung cấp cho công trình này những bản thiết kế chi tiết gồm 7 cây cầu bắc qua thung lũng, 8 cầu bắc qua sông và 32 cầu bắc qua cầu và 28 cầu bắc dưới cầu.

see more in next page